Het MBO moet toleranter voor homo’s worden. Op dit moment is voorlichting over homo’s neutraal, wat betekent dat het een discutabel onderwerp was. D66-minister van Onderwijs Ingrid van Engelshoven maakt zich nu sterk voor homo-acceptatie.

 

Schandalig

Bizar aan het voorstel van Van Engelshoven is dat de minister blijkbaar uitgaat van de premisse dat MBO-leerlingen niet op de middelbare school hebben geleerd om homo’s te accepteren. Dat moet daarom maar op het MBO gebeuren. Dit is eigenlijk schandalig.

In de praktijk is er in ons land een grote kloof tussen hoog- en laagopgeleiden. Mensen met een universitaire opleiding zijn toleranter voor homo’s en stemmen minder vaak PVV dan mensen met een MBO-opleiding. Dat komt wellicht omdat tolerantie enige mate van abstract denken vereist, waar hoogopgeleiden gewoon beter in zijn. Uiteraard betekent dit niet dat hogeropgeleiden moreel beter zijn dan lageropgeleiden, maar wel dat in de regel ze minder moeite hebben om zich aan de heersende normen en waarden te houden. Die normen en waarden worden immers door hogeropgeleiden geformuleerd. Beschaving heeft, helaas helaas, iets elitairs.

 

File:FWPoster.jpg

Freedom Writers

Het is niet gemakkelijk om VMBO- en MBO-leerlingen abstracte morele ideeën bij te brengen. Van Engelshoven zou namelijk niet hebben gepleit voor mee homotolerantie op het MBO als het wel gemakkelijk zou zijn geweest. Toch is het niet onmogelijk. Doe het concreet. Aan de hand van mensen van vlees en bloed.

Jaren geleden zag ik de film Freedom writers met Hillary Swank. Hierin speelt Swank een idealistische docente die les moet geven op een Amerikaanse staatsschool in een achterbuurt. Aanvankelijk mislukt alles, totdat ze er oprecht in slaagt zich te verplaatsen in de leerlingen en hen vervolgens emotioneel weet te raken met het dagboek van Anne Frank.

Heftige stof dus. Maar het sterke van deze film is dat de leerlingen, die op het eerste gezicht asocialen en halve criminelen zijn, in werkelijkheid mensen van vlees en bloed zijn, alleen wat minder gepolijst dan ons ‘beschaafden’. En omdat juf Swank weet door te dringen tot hun hart lukt het haar om iets heel moois tot stand te brengen, een tolerantie die in feite veel dieper gaat dan de vaak oppervlakkige, intellectualistische tolerantie van ons hogeropgeleiden. Beschaving is niet zelden slechts een dun laagje vernis.

 

Een persoonlijke noot

Overigens was ik op het VWO ook niet bepaald tolerant voor homo’s, maar dat kwam omdat ik op een gereformeerde school zat, het vrijgemaakt-gereformeerde Greijdanus College te Zwolle. Onze gereformeerde homofobie was abstract. Wij leerden, conform de leer van de ware kerk (de Gereformeerde Kerken in Nederland (vrijgemaakt) dus), dat je wel homo mocht zijn maar het niet mocht doen. Een levenslang celibaat. Dat was misschien niet leuk, maar dat moest van de kerk, van de kerkelijke gemeenschap, van de gereformeerde leer, van God dus. Daar had je je maar aan te houden. Anders leefde je openlijk in zonde. Uiteraard bleef het bij theorie. Bij theologie. Echte homo’s spraken we vanzelfsprekend nooit.

Dat ik van mening veranderde kwam door een meisje uit de buurt, die op het Gymnasium Celeanum zat. Zij vroeg mij, heel simpel, om mij eens in homo’s als mensen te verplaatsen. Mijn gereformeerde autoriteitsargumenten (‘Het mag niet, want dat zegt God/de Bijbel/de kerk/de dominee/de school’) waren totaal niet overtuigend. Terecht ook, want die zijn alleen bedoeld om mensen van de eigen groep in het gareel en onwetend te houden. Ik leerde dankzij dit gesprek voor het eerst voorbij de abstractie van de theorie te kijken. Dat was heel verhelderend en bevrijdend. Zolang ik nog op de middelbare school zat moest ik op mijn tong blijven bijten, want er was absoluut geen ruimte voor kritische vragen, maar ik wist dat zodra ik op de universiteit zat er eindelijk ruimte was om alles ter discussie te stellen. Het tolereren van andere mensen heeft mij dus ook vrijgemaakt.

 

Afbeeldingen: Wikimedia / Wikipedia Commons