Nagenoeg alle partijen waren er voor de verkiezingen van 15 maart kraakhelder over: regeren met de PVV van Geert Wilders was geen optie. Voor de meeste partijen is dat scenario überhaupt nooit aan de orde geweest, maar de VVD en het CDA hebben de partij in het verleden wel een kans gegeven. Het liep uit op een catastrofe. Sindsdien zit de deur voor Wilders potdicht. 

Ironisch genoeg kondigde Wilders in aanloop naar de verkiezingen op Twitter zelf ook aan dat samenwerking met de VVD er niet in zat zolang Mark Rutte bij de liberalen de scepter zwaait. Des te belachelijker maakte hij zichzelf toen hij direct ná de verkiezingen plots te kennen gaf dat hij wel een serieuze gesprekspartner wilde zijn voor een te vormen coalitie. Toen zowel Rutte als Buma daarop niet ingingen, verweet Wilders hen feitelijk dat zij een harde verkiezingsbelofte niet nakwamen. Het blijft lachen met circus PVV.

Nu de onderhandelingen met GroenLinks geklapt zijn op het thema immigratie, probeert Wilders het weer. Hij wrijft de VVD en het CDA in dat zij hun plannen wat betreft dit onderwerp enkel kunnen waarmaken met steun van de PVV. Maar met andere partijen valt ongetwijfeld ook tot een redelijk compromis te komen. Bij GroenLinks zijn de verschillen wel te groot gebleken. Zelfs een minderheidskabinet valt voor de VVD en het CDA nog te prefereren boven hernieuwde samenwerking met de onbetrouwbaar gebleken PVV.

Wilders zelf weet het ongetwijfeld als geen ander, maar sommige analytici lijken nog altijd te geloven in een coalitie met de PVV. Maar het gaat simpelweg niet gebeuren. Nu Rutte en Buma ook twee maanden na de verkiezingen nog zo onbuigzaam zijn daarin, kan dit definitief van tafel. Nu nog ingaan op de geveinsde avances van Wilders, zou politieke zelfmoord zijn. Rutte zou dan eerst plaats moeten maken voor een andere partijleider.

Wroeging hoeven de partijen hierover niet te hebben. Wilders kan nog zo hard roepen dat de gang van zaken niet democratisch is; een werkelijk ondemocratische daad zou het zijn wanneer er wel met de PVV geregeerd werd. De partij heeft standpunten die indruisen tegen de liberale democratie en de rechtsstaat. Dat sommige programmapunten indruisen tegen de huidige grondwet, is het probleem niet. De grondwet kan altijd veranderd worden. Maar het gaat vele malen verder dan dat. De liberale democratie moet beschermd worden tegen de verbale agressie van de PVV.

De harde kern van de PVV zal altijd blijven geloven dat zij door dit cordon sanitaire buitengesloten worden. Maar daar heeft de partijleider het compleet zelf naar gemaakt. Op langere termijn zal deze constellatie er vermoedelijk toe leiden dat een groot gedeelte van het electoraat inziet dat een stem op Wilders een verloren stem is. De partij zal voorlopig nog wel even blijven bestaan. Democratisch gezien is dat tot op zekere hoogte een goede zaak: ieder geluid in de samenleving dient vertegenwoordigd te zijn in het parlement. Maar voor regeringsdeelname is de partij op geen enkele manier geschikt.