De Telegraaf meldde gisteren dat er in de formatie een voorstel op tafel ligt om het huidige raadgevend referendum weer af te schaffen. Niet zo gek als je bedenkt wat voor debacle het referendum over het EU-verdrag met Oekraïne is geworden. Het werkt simpelweg niet. Ook referendumpartij D66 lijkt dat nu in te zien.

Maar uiteraard kan D66 nu wel iets anders claimen. En De Telegraaf weet ook te melden wat dat is: de gekozen burgemeester. Het is een lang gekoesterd zogenoemd kroonjuweel van de partij van Alexander Pechtold. We hebben ze er echter al enkele jaren niet over gehoord. Wel vinden bijvoorbeeld ook politici als Geert Wilders en Thierry Baudet dat de burgemeester in het vervolg moet worden benoemd na een verkiezing.

Mocht het ambt van burgemeester in het vervolg een democratisch gekozen functie worden, dan zou ik daar mee kunnen leven. Het is ontegenzeggelijk waar dat de huidige procedure erg schimmig en allesbehalve transparant is. Dat kan je goed verdedigen door te zeggen dat de burgemeester nu eenmaal een bestuursfunctie heeft en dat hij verantwoordelijk is voor zaken als veiligheid en openbare orde. Door zijn functie af te laten hangen van de grillen van het volk, zal een burgemeester in veel gevallen geen besluiten durven nemen die weliswaar nodig maar impopulair zijn. Overigens wordt iedere burgemeestersbenoeming door een meerderheid van de gemeenteraad gedragen, dus de claim dat de huidige gang van zaken niet democratisch zou zijn is niet waar.

Maar aan het takenpakket zou je ongetwijfeld wat kunnen veranderen. De burgemeester is voor veel mensen het gezicht van de gemeente en is de belangrijkste vertegenwoordiger. In dat kader is het goed te begrijpen dat een grote groep graag inspraak wil hebben bij de benoeming. Nu is dat totaal niet het geval.

Voordat er een gekozen burgemeester komt zal er goed moeten worden nagedacht over de manier waarop dit wordt ingevuld. Voorkomen moet worden dat een burgemeester een ‘lame duck’ wordt omdat hij de volkswil vreest op het moment dat er een drastisch besluit moet worden genomen. Maar als hiermee referenda definitief van tafel zijn, is het sowieso goed nieuws. Het is echter wel nog maar de vraag hoeveel mensen daadwerkelijk zitten te wachten op het direct kiezen van hun burgemeester.