Met deze week o.a. een Romeinse social climber, de spinnen van Louis Bourgeois en een verlichte operacyclus.

LEZEN

Van krantenjongen tot miljonair

Wie houdt er niet van een goed ‘from rags to riches’-verhaal? Het leven van Marcus Antonius Pallas voldoet hier in alle opzichten aan: van miezerige slaaf wist hij zich eerst op te werken tot vrijgelatene en vervolgens tot één van de machtigste (en rijkste!) mannen in het Rome van de 1e eeuw n. Chr. Een vroege variant op het bekende ‘van krantenjongen tot miljonair’-thema dus, die nodig eens in romanvorm gegoten diende te worden -tenminste, zo meende oudhistoricus en schrijfster Willemijn van Dijk. Zij schreef al eerder over (het oude) Rome, maar het onlangs verschenen boek ‘Het wit en het purper’ is haar allereerste roman. De hoofdpersoon is dus de hierboven genoemde Pallas, die als jonge slaaf terecht komt aan het hof van de Julisch-Claudische dynastie; deze familie stond bijna een eeuw aan het hoofd van het Romeinse Rijk (van 27 v. Chr. tot 68 n. Chr.) en leverde de keizers Augustus, Tiberius, Caligula, Claudius en Nero. Pallas maakt al deze heersers mee en klimt langzaam op, maar onder het bewind van de beïnvloedbare Claudius komt zijn carrière pas écht in een stroomversnelling; hij dringt door tot de kleine kring van adviseurs van de keizer, maar raakt daardoor ook betrokken bij de gevaarlijke politieke spelletjes aan het hof. De verkeerde kant kiezen kan fatale gevolgen hebben… Letterlijk. Uitgeverij Ambo-Anthos prijst de roman aan als een aanrader voor de lezers van Jan van Aken en Hilary Mantel, maar dat niveau haalt Van Dijk nog net niet; wel heeft ze met ‘Het wit en het purper’ een zeer prettig leesbare debuutroman afgeleverd die absoluut naar meer smaakt. Het idee om de relatief onbekende Pallas zijn verhaal te laten vertellen -afgewisseld met het relaas van Agrippina, de moeder van Nero- pakt goed uit, net zoals de keuze om het hoofdpersonage vrij weinig scrupules mee te geven; niet dat Pallas onmenselijk is, maar hij doet gewoon wat hij meent te moeten doen om zijn eigen positie te verstevigen -en als lezer neem je het hem nauwelijks kwalijk. Ik heb mijn bedenkingen over het einde van het boek, aangezien het verhaal van Pallas dan zeker nog niet is afgelopen, maar de schrijfster was van mening dat ze haar lezers niet met nóg meer ellende wilde opzadelen. Dat is haar goed recht, zeker in een roman, maar dat wordt dus even googelen als u wilt weten hoe het nou uiteindelijk met de machtige vrijgelatene is afgelopen.

Meer info? Kijk hier https://www.amboanthos.nl/boek/het-wit-en-het-purper/

MUSEA & EXPOSITIES

Prenten van Piranesi

We blijven nog even in Romeinse sferen, want in de Kunsthal Rotterdam is sinds dit weekend ‘De duizelingwekkende verbeelding van Piranesi’ te zien; een tentoonstelling die ruim 70 groot formaat prenten van de Italiaan Giovanni Battista Piranesi (1720-1778) laat zien, afkomstig uit de collectie van Museum Boijmans Van Beuningen. Als kunstenaar werd Piranesi in de 18e eeuw bekend met zijn ‘Vedute di Roma’, een omvangrijke reeks etsen met indrukwekkende gezichten op de ruïnes en monumenten van Rome. Het gaat hier voornamelijk om fantasievolle weergaves van de werkelijkheid; Piranesi had lak aan de regels en experimenteerde met verschillende stijlen uit het verleden om tot nieuwe ontwerpen te komen. Deze vrije opvatting zorgde voor een vruchtbare verbeelding die bijzondere pre-Romantische ruïnefantasieën tot gevolg had, waarin Venetiaanse rococozwierigheid, Egyptische beelden, Etruskische symbolen en Romeinse grandeur samenkomen. Nog te zien t/m 1 september.

Meer info? Kijk hier https://www.kunsthal.nl/nl/plan-je-bezoek/tentoonstellingen/piranesi/

Intiem dagboek

Het komt niet vaak voor dat het oeuvre van een kunstenaar zó nauw aansluit bij zijn of haar leven dat het bijna lijkt alsof gebeurtenissen en gevoelens één-op-één in het werk zijn verbeeld, maar de 12 beelden van Louise Bougeios (1911-2010) die vanaf dit voorjaar in de tuinen van het Rijksmuseum in Amsterdam te bewonderen zijn, die kunnen rustig worden opgevat als een intiem dagboek van deze kunstenares. Ze geven een overzicht van de kenmerkende thema’s in het leven en werk van de Française die internationale faam geniet als één van de belangrijkste vrouwelijke kunstenaars van de 20e eeuw. Het waren met name haar monumentale beelden van spinnen die haar wereldberoemd maakten -en deze ontbreken dan ook zeker niet in de Rijksmuseumtuinen, waar haar creaties nog t/m 3 november zullen staan. U kunt ze gratis en voor niks bekijken, want de tuinen zijn vrij toegankelijk, maar ik zou zeker een rondleiding aanraden; anders staat u straks naar metershoge bronzen spinnen, kolossale granieten ogen en hangende aluminium spiralen te staren zonder het verhaal achter deze kunstwerken te kennen. Zeker, er staan hier en daar bordjes, maar die geven niet de informatie die u van een goedgeïnformeerde gids kunt krijgen en die voor de nodige diepgang zorgt.

Meer info? Kijk hier https://www.rijksmuseum.nl/nl/louise-bourgeois-in-de-rijksmuseumtuinen

THEATER

Venster op het muzikale universum

Vijftien uur experimenteel theater, niet iedereen zal er zin in hebben, maar de drie dagen durende marathon ‘aus LICHT’ wordt vast niet voor niets ‘a life changing experience’ genoemd. Het is sowieso een uniek evenement, deze operacyclus van Karlheinz Stockhausen (1928-2007) die oorspronkelijk uit maar liefst zeven opera’s bestaat; hieruit is een selectie gemaakt van unieke scènes, die in drie opeenvolgende voorstellingen wordt gepresenteerd in de Gashouder op het Westergasterrein in Amsterdam. Het gaat om een productie van Holland Festival, De Nationale Opera, Het Koninklijk Conservatorium Den Haag en De Stockhausen Stiftung Für Musik, die van 31 mei t/m 10 juni op de planken wordt gebracht. Het is mogelijk om bijvoorbeeld voor één voorstelling een kaartje te kopen, maar wie voor de volledige ervaring gaat, die stort zich natuurlijk op het complete drieluik: te weten ‘Michael’ (deel 1), ‘Lucifer en Eva’ (deel 2) en ‘Samenwerking en het openen van de ruimte’ (deel 3). Voor de duidelijkheid: het drieluik wordt dus in totaal drie keer uitgevoerd, op drie achtereenvolgende avonden. Wat u te zien en horen gaat krijgen? Wel, het antwoord op die eeuwige vraag wat wij mensen toch op aarde doen. Stockhausen -één van de eersten die elektronische muziek tot kunst wist te verheffen- geeft met zijn operacyclus zijn visie op de rol van de mensheid in een muzikale schepping zonder weerga en doet daarin een beroep op het hoogste wat podiumkunst kan bieden. Meer valt er niet over te zeggen, ‘aus LICHT’ moet gewoon ervaren worden.

Meer info? Kijk hier https://operaballet.nl/nl/opera/2018-2019/voorstelling/aus-licht