19 Lancaster-bommenwerpers vielen in de nacht van 16 op 17 mei 1943 de Duitse Möhnedam en Ederdam aan. Ze deden met voor de missie speciaal ontwikkelde stuiterbommen, die over het wateroppervlakte naar de dam toe stuiterden. De Britse overwinning inspireerde de film The Dam Busters, die op zijn beurt Star Wars inspireerde.

 

Ingenieus wapen

De Britse luchtmacht wilde twee stuwmeren in het Rughrgebied bombarderen, omdat het water gebruikt werd voor de Duitse wapenfabrieken als koelwater. De dammen waren supergoed verdedigd door de Duitsers, zodat een aanval vanuit de lucht haast onmogelijk leek. De Britse ingenieur Barnes Wellis had echter een ingenieus wapen ontwikkeld, de stuiterbom, die werd afgeworpen boven het meer en vervolgens naar de dam moest toestuiteren.

De operatie werd uitgevoerd door 19 Lancaster-bommenwerpers. Het koste een gevechtsgroep maar liefst vijf aanvallen voordat de Möhnedam werd vernietigd. Squadronleader Guy Gibson die de aanvallen leidde probeerde met zijn bommenwerper het Duitse vuur af te leiden, zodat de echte aanvaller zijn aanval kon uitvoeren. Behalve de Möhnedam werd ook de Ederdam vernietigd. Twee andere dammen doorstonden echter de Britse aanval.

Omdat de Möhnedam en de Ederdam braken werd een groot gebied overstroomd. Hierbij kwamen duizenden mensen om: Wehrmachtmilitairen, Duitse burgers en Russische krijgsgevangenen die in het Reich dwangarbeid moesten verrichten. Van de 19 Lancasters werden er 8 neergeschoten. 53 Britse manschappen sneuvelden. Er waren 133 man met de missie meegegaan. Gibson kreeg bij terugkeer vanwege zijn moed het Victoria Cross opgespeld, de hoogste Britse militaire onderscheiding.

 

Trench Run

File:Dam Busters 1954.jpg

In 1951 verscheen het boek The Dam Busters. De in 1955 uitgebrachte film The Dam Busters was op dit boek en het boek Enemy Coast Ahead van Gibson geïnspireerd. De zenuwslopende aanval op de dammen, die aanvankelijk telkens mislukten, inspireerden filmmaker George Lucas. Zijn eerste Star Wars-film, Star Wars (nadien bekend als Star Wars episode IV: A New Hope), eindigt met de aanval op de Death Star, een gigantisch en haast onverslaanbaar ruimtestation met een turbolaser die een planeet kan vernietigen.

Nadat twee eerdere aanvallen op de de zwakke plek van het station (een kleine uitlaatpoort) zijn mislukt schiet Luke Skywalker tijdens zijn Trench Run (met de geestelijke hulp van Jedi-leermeester Obi Wan Kenobi) zijn torpedo’s in het gat, waardoor de Ster des Doods wordt vernietigd. Overigens liet George Lucas zich voor deze film ook inspireren door Triumph des Willens van nazi-filmmaaksters Leni Riefenstahl, maar dat is een ander verhaal…

Afbeeldingen: Wikimedia / Wikipedia Commons