Op 24 juni 1859 werden de Oostenrijkers verslagen in de Slag bij Solferino. Keizer Napoleon III van Frankrijk schoot het koninkrijk Sardinië te hulp, dat Italië wilde verenigen als één land. Na de slag werd door Henry Dunant het Internationale Rode Kruis opgericht.

 

Italië

Eenwording

In 1848-1849 probeerde Sardinië Italië te bevrijden van de Oostenrijkse overheersing, maar de Eerste Italiaanse Vrijheidsoorlog liep op een grote mislukking uit. In 1859 kregen de Italianen echter de steun van Napoleon III, die hiermee hoopte populairder te worden in eigen land en in Europa. Sardinië stond het graafschap Savoy en de stad Nice af aan Frankrijk voor militaire steun.

Op 24 juni trof de gecombineerde Frans-Sardinische legermacht de Oostenrijkers bij Solferino in Noord-Italië. Het was de laatste veldslag uit de Europese geschiedenis waarbij alle legers werden aangevoerd door hun eigen monarch. Tevens was het de grootste veldslag op Europese bodem sinds de volkerenslag bij Leipzig van 1813. Meer dan 300.000 soldaten waren bij de slag bij Solferino betrokken.

Dankzij de Franse steun werden de Oostenrijkers verslagen. Vanwege de tienduizenden doden die op het slagveld vielen had Napoleon III echter geen behoefte meer om verder te gaan met zijn campagne. In 1852 had de kiezer gezegd: L’Empire, c’est la paix. (Het keizerrijk, dat is de vrede). Hoewel hij zich niet aan deze woorden zou houden (in 1855 niet toen Frankrijk met Groot-Brittannië de Krim aanviel; in de jaren zestig niet toen Frankrijk in Mexico een marionettenkeizerrijk wilde oprichten; en in 1870 niet toen Frankrijk Pruisen de oorlog verklaarde) was Napoleon III vredelievender dan zijn veel beroemdere oom. Sardinië slaagde er in 1859 ook niet in om Italië te verenigen. Alleen Lombardije werd geannexeerd.

In 1861, twee jaar na Solferino, werd het koninkrijk Italië opgericht. Het Koninkrijk Napels, dat door de Italiaanse vrijheidsheld Giuseppe Garibaldi en zijn roodhemden was veroverd, sloot zich dat jaar bij Sardinië aan. In 1866 werd Venetië tijdens de Derde Italiaanse Vrijheidsoorlog aan het koninkrijk toegevoegd; in 1870 gevolgd door het restant van de Pauselijke Staat; en ten slotte Trente, Friuli and Triëst aan het einde van de Eerste Wereldoorlog, die door Italianen soms ook wel de Vierde Italiaanse Vrijheidsoorlog wordt genoemd.

Dunant

Vlak na de veldslag bezocht de Zwitser Henry Dunant het slagveld. Hij was gechoqueerd over de gewonde soldaten die op het slagveld bleven liggen en crepeerden. Dunant organiseerde een hulpactie om de gewonden en stervenden te helpen, ongeacht of ze voor Frankrijk, Sardinië of Oostenrijk hadden gevochten. Veel vrouwen uit de omgeving besloten om aan Dunants oproep om te helpen gehoor te geven. Omdat ze medicijnen en andere hulpmiddelen tekort kwamen zorgde Dunant ervoor dat die spullen er kwamen.

Over zijn belevenissen schreef Dunant het boek Un souvenir de Solférino,  dat in 1862 werd uitgebracht. Dit boek was een daverend succes en deed een moreel appel op de mensen. Een jaar later werd door Dunant het Internationale Rode Kruis opgericht, dat gewonde soldaten en andere oorlogsslachtoffers wilde helpen, ongeacht bij welke partij ze hoorden. Dankzij de lobby van Dunant werd ook de Eerste Geneefse Conventie ondertekend, waarbij de strijdende partijen beloofden slachtoffers van oorlogsgeweld te beschermen.

De Slag bij Solferino was een slachtveld, maar maakte op lange termijn de wereld toch een beetje menselijker.

 

Afbeeldingen: Wikipedia / Wikimedia Commons