Op 29 juli 1588 begon in het Kanaal een grote zeeslag tussen de Engelse vloot en de roemruchte Spaanse Armada. De Engelsen wonnen deze zeeslag, met als gevolg dat Engeland niet kon worden veroverd en opnieuw tot het katholicisme zou worden bekeerd.

 

130 Spaanse schepen, die begin 1588 uit Spanje vertrokken, hadden als taak Engeland te veroveren. Ze moesten de troepen van Parma in de Nederlanden het kanaal overzetten, die daarmee de Engelsen zou verslaan.

Dat de Spaanse Armada in het Kanaal in de pan werd gehakt was te danken aan de veel wendbaardere Engelse schepen, die de logge Spaanse galjoenen van een afstandje beschoten en er voor zorgden dat ze niet werden geënterd. Ook maakten de Engelsen gebruik van vuurschepen die als een soort van kamikazeboten op de Spaanse galjoenen afgingen, met als doel ze ook in brand te zetten. De Spanjaarden verloren vijf schepen. Maar veel meer waren er beschadigd.

Nadat de Spaanse vloot een gevoelige klap werd toegebracht besloot admiraal Sidonia – in de strip Van Nul Tot Nu van een tante Sidonia-kapsel voorzien – om met de resterende schepen om via Schotland en Ierland naar huis te gaan. Deze terugtocht liep op een ramp uit. De verzwakte schepen kwamen in zwaar weer terecht en liepen vast op de kust. Van de 130 schepen overleefden er zo’n 70 de zeeslagen en de zeestormen. Engeland was gered.

De ondergang van de Spaanse Armada werd door Engelse tijdgenoten erg geromantiseerd en ook in de eeuwen daarna. Ook voor de Nederlanden betekende de ondergang van de Armada goed nieuws, want hierdoor was het Spaanse rijk verzwakt en minder goed in staat om de opstandige provincies terug te winnen. Strenge calvinisten zagen in de ondergang van de Armada de hand van God in de geschiedenis, een visie die ook gedeeld werd door de negentiende-eeuwse protestantse historicus Groen van Prinsterer.

Of de ondergang van Armada hét keerpunt was in de Tachtigjarige Oorlog tegen Spanje valt echter te bezien. Minstens zo fataal was de beslissing van Filips II een jaar later om zich in de burgeroorlog in Frankrijk te mengen, waar de protestantse hugenoten en de katholieken elkaar naar het leven stonden. Het vertrek van Parma en zijn troepen betekende dat de Nederlanden adempauze kregen, een adempauze die cruciaal was om de door Parma veroverde vestingen in het oosten en zuiden van het land te heroveren…

 

Afbeelding: Wikipedia / Wikimedia Commons