Het eiland Cyprus was in de late middeleeuwen een onafhankelijk koninkrijk. De laatste koningin van Cyprus, Catharina Cornaro, werd op 14 maart 1489 gedwongen om haar koninkrijk te verkopen aan de machtige Republiek Venetië.

 

Tegenwoordig bestaat het eiland Cyprus uit twee delen. Het noordelijke deel is Turks en formeel een internationaal niet erkende, onafhankelijke republiek. Noord-Cyprus is een satellietstaat van Turkije en wordt bezet door een sterke Turkse legermacht, die zich echter vooral bezighoudt met vakantie vieren en Cornetto-ijsjes eten (aldus politiek waarnemer Ewout Klei, die in 2014 op Noord-Cyprus was). Het zuidelijke deel van Cyprus is Grieks, internationaal erkend en een onafhankelijk land.

De tweedeling op Cyprus bestaat sinds 1974, toen de Turken het noorden binnenvielen en veroverden. Dit deed het Turkse leger om de Turkse minderheid op het eiland te beschermen, die door de Griekse Cyprioten werd gediscrimineerd. Etnische spanningen op het eiland hadden tot geweld en etnische zuiveringen over en weer geleid. Hoewel de Turken niet bepaald zachtzinnig optraden is er sinds de wapenstilstand van 1974 gelukkig geen oorlog meer. Helaas is een vredesakkoord nog ver weg.

In het verleden werd er ook om Cyprus gevochten. Het eiland hoorde bij het Romeinse en daarna het Byzantijnse (Oost-Romeinse) Rijk, maar kwam eind twaalfde eeuw in handen van de kruisvaarders. Het koninkrijk Cyprus werd geregeerd door de Franse Lusignan-dynastie, die ook heerste over een deel van de Turkse zuidkust. De heersende klasse was Rooms-katholiek en woonde in de steden Famagusta en Nicosia, de boeren op het platteland bleven Grieks-Orthodox.

Hoewel het koninkrijk formeel onafhankelijk was waren de koningen afhankelijk van de machtige Italiaanse republieken Venetië en Genua. Ook de Egyptische Mammelukken hadden invloed en dwongen in 1426 de Cypriotische koningen tot het betalen van een schatting. De laatste koning van Cyprus trouwde met een dame uit het Venetiaanse patriciaat, die na zijn dood regeerde als koningin. Catharina Cornaro wilde haar koninkrijk behouden, maar kon de groeiende macht van Venetië niet voorkomen. Op 14 maart 1489 werd ze gedwongen het eiland aan de Venetianen te verkopen.

De republiek Venetië maakte van Cyprus een wingewest, een kolonie. Heel lang zou de Venetiaanse heerschappij echter niet duren. In 1570 viel een enorm Turks leger het eiland binnen en wist Nicosia en Famagusta na een kort beleg te veroveren. Hoewel de Venetianen met steun van de Heilige Alliantie het Ottomaanse Rijk wisten te verslaan tijdens de slag bij Lepanto ging Cyprus verloren. De Turken bouwden kerken om tot moskeeën en heersten tot 1878 over het eiland, om in 1974 terug te keren.

 

Afbeelding: Wikimedia / Wikipedia Commons

 

De val van Nicosia