Nguyễn Văn Lém was een Vietcong-strijder, die tijdens het Tet-offensief in Saigon gevangen werd genomen. Hij werd standrechtelijk geëxecuteerd door de Zuid-Vietnamese generaal Nguyễn Ngọc Loan, die een kogel door zijn hoofd schoot. De executie werd vereeuwigd door de Amerikaanse fotojournalist Eddie Adams. Zijn film en zijn foto werden een icoon voor de anti-oorlogsbeweging. 

 

Op 30 januari 1968 ging het Tet-offensief van start. Vietcong-strijders, die streden voor een communistisch Vietnam, vielen tegelijk kazernes, politiebureaus, overheidsgebouwen en militaire posten aan in Zuid-Vietnam. Behalve Zuid-Vietnamese militairen werden ook burgers aangevallen.

In Saigon, de hoofdstad van Zuid-Vietnam, waren ook veel aanvallen. Nguyễn Văn Lém, een officier in het guerrillaleger van Vietcong, viel met zijn eenheid een Zuid-Vietnamees legerkamp aan. Ze namen luitenant-kolonel Nguyễn Tuan en zijn gezin gevangen. Toen Tuan weigerde om de Vietcong-soldaten te leren hoe zij een tank moesten besturen besloot Văn Lém Tuan, zijn vrouw, zijn zes kinderen en zijn 80-jarige moeder te vermoorden, door hun keel door te snijden. Deze moorden werden niet op camera vastgelegd.

Later die dag werd Văn Lém gevangen genomen door het Zuid-Vietnamese leger. Ze troffen hem aan bij een massagraf, waarin de lijken van 34 Zuid-Vietnamese burgers lagen. De commandant van de politie van Saigon, brigadegeneraal Nguyễn Ngọc Loan, besloot om de Vietcong-officier standrechtelijk te executeren. Hij trok zijn .38 Special Smith & Wesson Model 38 “Bodyguard” revolver en schoot Văn Lém door het hoofd. Het moment voor de executie werd vereeuwigd door de Amerikaanse fotograaf Eddie Adams, die de executie filmde. Het beeld van deze executie, samen met de roemruchte foto van het naakte meisje Phan Thi Kim Phuc dat huilend wegrent na een napalmaanval, zou een icoon worden voor de anti-oorlogsbeweging.

Vanzelfsprekend is het standrechtelijk executeren van krijgsgevangen een oorlogsmisdaad. In tegenstelling tot Phan Thi Kim Phuc was Nguyễn Văn Lém echter alles behalve onschuldig. Hij was er zelfs trots op dat hij voor de goede zaak vrouwen en kinderen had vermoord. Maar deze nuance was aan de pacifisten, die natuurlijk alleen kritiek hadden op het Amerikaanse oorlogsgeweld, niet besteed.

 

Afbeeldingen: Wikimedia / Wikipedia Commons