Als de ECB verliest boekt op de opgekochte Griekse staatsleningen, worden de andere lidstaten (waaronder Nederland) geacht die verliezen aan te zuiveren. Maar als er winst wordt geboekt, gaat het hele bedrag naar Griekenland. Welkom in de overdrachtsunie.

Over enkele dagen begint de ECB op grote schaal staatsobligaties van de eurolanden op te kopen. Ongeveer 50 miljard euro per maand gaat de bank eraan besteden. Anders uitgedrukt: elke maand gaat de ECB namens iedere inwoner van de eurozone 150 euro steken in staatsobligaties die elke normale belegger op de planeet mijdt als de pest. Wanneer u het glas heft op 31 december heeft ‘Frankfurt’ namens u 1.500 euro door de Griekse WC-gespoeld.

Wat je bijna zou vergeten is dat het niet voor het eerst zal zijn dat de ECB staatsobligaties koopt. Sinds het begin van de huidige crisis heeft de bank al voor ruim 200 miljard euro aan staatsobligaties gekocht van zwakke eurolanden als Griekenland. En die gewiekste Grieken hebben daar een prima deal over gesloten! Als de ECB verlies lijdt op die staatsobligaties, bijvoorbeeld doordat Griekenland ze niet kan afbetalen wanneer ze aflopen, is dat verlies voor rekening van de ECB en uiteindelijk de aandeelhouders ervan. Dat zijn alle andere EU-landen, dus ook Nederland.

Maar maakt de ECB daar winst op, dan gaat die winst naar de Grieken! Ach, wat geeft dat, winst op Griekse staatsobligaties zal de ECB toch nooit maken, denkt u misschien nu. Nou…tot nu toe heeft de ECB er 1,9 miljard euro winst op gemaakt. Dat geld gaat dus naar Athene. En daar heb ik toch enige moeite mee. Het kan niet zo zijn dat de verliezen voor ons zijn maar de mogelijke winst niet. De beloning voor Griekenland is het feit dat de ECB dat papier überhaupt kocht, daarmee drukte de bank de Griekse rentes omlaag. Lijkt me meer dan genoeg beloning.

Als de verliezen voor onze rekening komen, dan de winst ook. Reken maar mee. Het Nederlandse aandeel in het mogelijke verlies lijkt in principe gelijk te zijn aan ons deel van de ECB – ongeveer 4 procent. Maar eigenlijk is het meer. Immers, Griekenland telt in dit opzicht niet mee; het verlies moet verdeeld worden over alle ECB-aandeelhouders met uitzondering van Griekenland. En dus komt het Nederlandse aandeel op ongeveer 6 procent uit. Wat voor het verlies geldt, zou dus ook voor winsten moeten gelden. Bij 1,9 miljard euro winst zou het Nederlandse aandeel ruwweg 114 miljoen euro zijn.

De afgelopen dagen heeft u in het nieuws kunnen lezen dat er weer eens bezuinigd moet worden op het Nederlandse brandweer. Maar liefst 40 miljoen euro wordt weggehaald bij mannen en vrouwen die klaar staan om als er bij u of bij u in de buurt een pand of een bedrijf brand uitbreekt, uit te rukken. Die bezuinigingen op brandweer in Nederland á 40 miljoen euro, goede brandweer lijkt me nogal belangrijk, was dus eigenlijk onnodig geweest als de spelregels met betrekking tot het rendement op Griekse staatsobligaties gewoon eerlijk waren geweest. En wat er over blijft, zo een slordige 74 miljoen euro, hadden we ook best goed kunnen gebruiken in Nederland denk ik zo.

Het is treurig, om niet te zeggen schandalig, dat niemand van de Nederlandse politici of beleidsmakers in Nederland en Europa hiertegen in opstand komt. Onze politieke klasse laat die 114 miljoen euro voor Nederland gewoon liggen – alsof we het als land niet keihard nodig hebben.

PS: dan heb ik het nog niets eens over de rekening van 1,5 miljard euro die wij als land in mijn ogen naar Brussel mogen sturen.