‘Als je weet waar ik dat 4 procent rendement kan halen waar de Belastingdienst van uitgaat, dan mag je het me vertellen.’ Een veelgehoorde klacht, zeker nu het seizoen van de jaarlijkse aangifte inkomstenbelasting begint. Toch zijn er beleggingen waar dat rendement op de sloffen wordt gehaald. En zonder risico! We hebben het over het aandeel Griekse Centrale Bank. Met dat aandeel is overigens wel iets merkwaardigs aan de hand – om niet te zeggen ronduit on-Europees…

De Nederlandsche Bak (DNB) bestaat inmiddels 200 jaar. Sinds 1948 is de bank volledig in handen van de Staat, in dat jaar werd DNB namelijk genationaliseerd. De Griekse zusterinstelling is veel jonger. De Griekse centrale bank werd in 1927 opgericht. En in tegenstelling tot DNB is de Griekse centrale bank nog gewoon in private handen.

De Griekse Staat mag volgens de statuten van de Griekse centrale bank, zeg maar de grondwet ervan, niet meer dan 35 procent van de aandelen bezitten. De overige aandelen, er zijn er in totaal 19.868.886, zijn in handen van anderen. Al met al heeft de Griekse centrale bank ongeveer 19.000 aandeelhouders. Zij krijgen elk jaar een dividenduitkering. Tussen 2001, toen Griekenland een euroland werd, en 2009 kregen de aandeelhouders per aandeel tussen 2,16 euro en 3,23 euro. De laatste dividenduitkering, over het boekjaar 2013, bedroeg 45 cent. Op een gemiddelde aandeelkoers van 7,39 betekent dat een rendement van 6 procent. Op het moment van schrijven noteert het aandeel van de Griekse centrale bank iets onder 11 euro, wat een effectief rendement van iets meer dan 4 procent betekent. Als een Nederlander aan het door de Belastingdienst aangehouden fictieve rendement van 4 procent voor de berekening van de vermogensheffing wil komen, moet hij dus aandelen Griekse centrale bank kopen.

Grafiek: Aandeelkoers van de Griekse centrale bank

grcentrbnk

Bron: Athens Exchange Group

Zoals gezegd kost één aandeel van de Griekse centrale bank ongeveer 11 euro. De aandelen zijn genoteerd aan de beurs in Athene en de handel erin is levendig te noemen. Gemiddeld genomen wisselen er 5.000 stukken van eigenaar elke handelsdag. Niet omdat de aandeelhouders hun stukken dumpen overigens. Zij hebben er juist fiducie in; de koers is het afgelopen jaar gestegen met bijna 21 procent. Dat is nog eens een aardig rendement.

Discriminatie goedgekeurd door de EU

De ene aandeelhouder is echter de andere niet. De rechten die de aandeelhouders hebben, zijn namelijk niet voor iedereen gelijk. Alleen aandeelhouders die de Griekse nationaliteit hebben mogen stemmen tijdens de jaarlijkse algemene vergadering van aandeelhouders. De Griekse centrale bank maakt zich hiermee gewoonweg schuldig aan je reinste discriminatie, iets wat volgens mij verboden is in de Europese Unie. Gezien het feit dat die bepaling in de statuten van de bank te vinden is én gegeven het feit dat die statuten goedgekeurd moesten worden door de EU voordat Griekenland de euro mocht invoeren, betekent het dat die discriminatie expliciet is goedgekeurd door de EU!

Aandeelhouders van de Griekse centrale bank die geen Grieks paspoort hebben, hebben geen stemrecht op de aandeelhoudersvergaderingen.

Griekenland is failliet

De Griekse centrale bank is niet de enige centrale bank in Europa waarvan de aandelen aan een beurs genoteerd zijn. Eerder schreef ik op deze plek al over de Zwitserse centrale bank. Ook de Nationale Bank van België is voor 50 procent in handen van particuliere aandeelhouders. Toch hebben bij die twee banken álle aandeelhouders, ongeacht wat voor paspoort ze op zak hebben, stemrecht tijdens aandeelhoudersvergadering. Alleen in Griekenland worden de buitenlandse aandeelhouders gediscrimineerd.

Het zijn overigens niet alleen de buitenlandse aandeelhouders die tijdens de aandeelhoudersvergaderingen van de Griekse centrale bank niet mogen stemmen. Volgens de statuten van die centrale bank hebben ook aandeelhouders die failliet zijn geen stemrecht. De Griekse Staat, een grootaandeelhouder in de bank, is in feite failliet! Dat zeg ik niet, dat zegt de Griekse Staat zelf nota bene, bij monde van de nieuwe Griekse minister van Financiën.

Dus in de eurozone hebben we een land waarvan de centrale bank voor 65 procent in handen is van andere (particuliere) aandeelhouders dan de Griekse Staat, waarbij aandeelhouders openlijk gediscrimineerd worden op basis van hun nationaliteit en waar de Staat in feite niets te zeggen zou mogen hebben bij de centrale bank omdat die Staat failliet is. Toch mag diezelfde failliete Staat het bestuur benoemen. Dat openlijk discrimineren mag overigens blijkbaar niet alleen van de andere EU-landen maar ook van het Europese Hof van Justitie. Maar wíj mogen onze sociale zekerheid niet alleen openstellen voor mensen die een bepaald aantal jaren in Nederland gewoond hebben en premies hebben betaald. Want dát zou discriminatie zijn. Welkom in Absurdistan.