Een radicaal is een man die zijn beide voeten stevig in de lucht heeft.                       

 Franklin D. Roosevelt

 

Weg met de politieke elite

De politieke elite in Washington kan de borst natmaken, dat liet president Trump vrijdag bij zijn inaugurale rede nadrukkelijk weten. De macht gaat terug naar de mensen en weg van politici die alleen maar praten zonder  daden te stellen. ‘Te lang heeft een kleine groep in de hoofdstad geprofiteerd, terwijl het volk de lasten heeft gedragen.’

Deze boodschap kan bezwaarlijk anders worden gezien dan ook een rechtstreekse aanval op zijn eigen Republikeinse partijgenoten die de laatste zes jaar de overhand hadden in het congres.

Soms leek het alsof Bernie Sanders aan het woord was, de democratische tegenstrever van Hillary Clinton, die vooral veel aanhang had bij de jeugd voor zijn vernieuwende plannen.

 

Radicaal nationalisme

Maar Trump zei nog veel meer. ‘America First’ is het enige bindende principe voor het land. Hij wil de fabrieken terug die het buitenland heeft gestolen. Veel nieuwe banen creëren. Hij wenst dat zijn landgenoten meer Amerikaanse producten gaan kopen, zich loyaal tonen. Dat er meer toewijding komt voor het land, herleving van het patriotisme. De grenzen moeten dicht voor ongewenste personen uit het buitenland.

Er zal op grote schaal worden geïnvesteerd in infrastructuur, in wegen, bruggen en tunnels, die er inderdaad vaak erbarmelijk bijliggen in het gehele land. Het onderwijs moet worden verbeterd en er moet worden ingegrepen in de extreem dure zorg. Drugs en criminaliteit zullen krachtig worden bestreden. Trump kondigde aan dat de arme Amerikanen het beter krijgen en dat hij aan hun kant staat.

Hoe moeten alle plannen worden gefinancierd? Zeker als ook nog eens de belastingen zullen woorden verlaagd?

 

Het buitenland in shock

Het buitenland mag niet al te veel goeds meer van de VS verwachten. De toegang tot de Amerikaanse markt zal worden bemoeilijkt, de kosten van defensie zullen zelf door de landen moeten worden gedragen. De elites in de verschillende landen worden min of meer op een lijn gesteld met het huidige babbelende inhalige Washington. Bij de NAVO en de EU kunnen ze vast crisismanagement gaan voorbereiden.

De onzekerheid in de wereld is groot. Komt er een handelsoorlog? Zal er vrij baan worden gegeven aan de Russen onder leiding van Vladimir Poetin om landen binnen te vallen die Amerika niet van strategisch belang acht, zoals de Baltische naties en Oekraïne? Krijgen we torenhoge inflatie en recessie? Komt er een nieuwe financiële crisis? Hoe gaat Trump de radicale islam vernietigen, zoals aangekondigd? Komt er een tweede Irak of een derde Vietnam?

Niemand die het precies weet. Het is nu duidelijk geworden dat Trumps boodschap wel populistisch en radicaal is, maar allesbehalve conservatief. Wat gaan de Republikeinen hiervan vinden?

Trump verdeelt in plaats van bindt

Hoewel veel van de boodschap van Trump nauwelijks aanleiding geeft tot fel verweer, is het pakket als geheel ongeloofwaardig, zo niet gevaarlijk. Veel mensen voelen zich geschoffeerd. Op het moment dat ik dit schrijf marcheren honderdduizenden vrouwen uit het hele land door de straten van Washington omdat zij zich beledigd voelen en achtergesteld. Dezelfde demonstraties vinden in het hele land en in vele andere wereldsteden plaats. De Chinezen bereiden zich voor op een harde confrontatie, Europese leiders tonen zich bezorgd.

Eerder is door mij de vergelijking getrokken tussen Trump en de eveneens narcistische Franklin Delano Roosevelt. Ook een president die de taal van het volk sprak en alles wilde – sterker nog na een diepgaande crisis alles moest – veranderen in de eerste honderd dagen van zijn ambt. Maar Roosevelt had brede steun bij de bevolking, terwijl Trump bij zijn aantreden de minste geliefde president is sinds vele jaren.

Loopt het fout?

Niemand kan in de toekomst kijken, maar er zullen schokgolven komen in de hele wereld als gevolg van Trumps beleid. Het kan snel uit de hand lopen. Toch denk ik dat ‘common sense’ zal overheersen. De belangen om samen te werken zijn te groot, om maar niet te spreken van het risico van een nieuwe wereldoorlog. Want wat blijft er dan nog van deze aarde over?