Het mag geen verrassing heten dat Trump en Clinton vorige week hun voorsprong verstevigden bij de verkiezingen in New York. Beide liepen in de peilingen  mijlen voor op hun naaste concurrentie. Vandaag is met een ‘mini Super Tuesday’ wederom een belangrijke dag. Trump moet zo snel mogelijk 1,237 geledegeerden achter zich weten te krijgen om een contested convention te voorkomen. In Pennsylvania kan hij vandaag een belangrijke stap zetten.

New York: Cruz speelde een uitwedstrijd

Ondanks Sanders’ roots in Brooklyn was hij niet opgewassen tegen de Clinton-machine in haar thuisstaat. Zijn ‘score’ in New York weerlegde ook zijn eigen claim dat hij een breder electoraat dan alleen jongeren aanspreekt. Een groot gedeelte van kiezers onder de 30, waar Sanders op veel steun kan rekenen, stemde in New York op Clinton. Ook een groot gedeelte van de allerarmste kiezers stemde op Clinton.

Cruz, de Texaanse evangelical, was zichtbaar niet op zijn gemak tijdens een bezoek aan één van de armste kiesdistricten in de Bronx, waar hij werd uitgejoeld (“Did you get your Bronx visa? Get out of the Bronx!”) door de aanwezige latino’s en Afro-Amerikanen.

Kans op contested convention ongewis

Trump heeft de grote klappers gepakt de afgelopen weken terwijl Cruz hier en daar gedelegeerden bij elkaar weet te sprokkelen. Cruz, nu niet bepaald een langgediende in de landelijke politiek, geeft toch echt blijk het ingewikkelde spel van de voorverkiezingen beter te kennen dan zijn rivaal en wist daarmee de race steeds meer naar zijn hand te zetten de laatste tijd. Cruz is een bijtertje. Hij heeft een veel sterkere organisatie dan Trump, wiens eigen kinderen zich hebben vergeten te registreren voor de verkiezingen en dus niet op hun vader zullen stemmen.

Zeker met steun van de partijtop, die zich de afgelopen weken met grote tegenzin achter Cruz heeft geschaard, kan hij het Trump nog flink moeilijk maken. Met steun op het gebied van organisatie en geld, in combinatie met zijn doorzettingsvermogen en slinksheid, schat ik de kansen van Cruz op een contested convention groter in dan die van Trump. In 1976 had de Republikeinse Partij ook zo’n conventie. Toen legde een beroemde, charismatische ex-acteur uit Californië het af tegen Gerald Ford, die als zittend president natuurlijk een thuiswedstrijd speelde. Toch was het verschil nipt.

(De zittend president zou overigens verliezen van Jimmy Carter, die vier jaar later op zijn beurt zou verliezen van een charismatische ex-acteur die naar de naam Ronald Reagan luisterde.)

Leidt deal tussen Cruz en Kasich tot serieuze #NeverTrump coalitie?

Sinds het duidelijk werd dat het menens is met de kandidatuur van Trump wordt er gespeculeerd over een deal om een serieuze #NeverTrump coalitie gestalte te geven. Die coalitie kwam nooit echt van de grond. Ondanks tegenvallende resultaten stapte Kasich nooit uit de race en Cruz gaf evenmin toe. Nu lijkt er met de deal die Kasich en Cruz sloten toch iets van de grond te komen – zij het rijkelijk laat. Zij hebben met elkaar afgesproken zich niet te kandideren in staten waar de ander meer kans maakt om Trump te verslaan. Kasich maakt plaats voor Cruz in Indiana, terwijl Cruz op zijn beurt Kasich ruim baan geeft in Oregon en New Mexico.

Deze ‘achterkamertjesdeal’ is hooi op de vork van Trump, die al eerder tekeer ging over de partijtop die de regels tegen hem zou gebruiken. Hij zal deze kaart dus binnenkort verder uitspelen. Trump vergeleek deze actie in een statement al met een kartel. Toch mag hij zich ondertussen wel zorgen maken om dit verbond. De kans dat één van hen Trump inhaalt is nihil – de kans op een contested convention wordt er wel groter door. Volgens PredictIt schoot de kans hierop omhoog na de aankondiging.

Mini Super Tuesday in Trump country

Toch staat Trump er alles behalve beroerd voor om de nominatie in de wacht te slepen. Na een grote overwinning in New York kan hij vandaag goede zaken doen in vijf staten. De Republikeinse kiezers in deze staten, Maryland, Delaware, Pennsylvania, Rhode Island, en Connecticut, lijken vanuit sociologisch en demografisch oogpunt op de hand van Trump. Met name in Pennsylvania, een grote staat in wat men de Mid-Atlantic noemt, staat Trump voor. Pennsylvania ligt deels in de rustbelt, met verroeste industrie als vergane glorie en blanke werklozen. Een zuidelijke evangelical als Cruz heeft hier minder te zoeken.

Datzelfde geldt voor Maryland en Delaware, die net als Pennsylvania meestal Democratisch stemmen in november, en waar relatief grote groepen afro-Amerikanen wonen. Zij zijn echter in grote meerderheid Democraat en mogen dus niet stemmen bij deze ‘gesloten’ primaries, waar alleen geregistreerde Republikeinen mogen stemmen. Maryland grenst aan het zuiden van Pennsylvania en heeft met haar grootste stad, Baltimore, een haven waar de voortschrijdende wereldeconomie aan voorbij is gegaan. Die ontwikkeling heeft, net als in Pennsylvania, een groep blue collar gezinnen achtergelaten die ontevreden zijn over hun marginale plaats in de Amerikaanse samenleving. Dit is Trump country bij uitstek.

Vandaag zijn er bij deze vijf verkiezingen in totaal 462 gedelegeerden te verdelen. Trump heeft nu 845 van de 1,237 die hij nodig heeft om een contested convention te voorkomen. Hij zal zeker niet alle gedelegeerden achter zich weten te scharen maar met een klinkende overwinning in Pennsylvania, waar er 210 op het spel staan, zet hij een grote stap naar de definitieve nominatie.