De leiders van de grootste fracties in het Europees Parlement hebben een gezamenlijk statement naar buiten gebracht waarin naar voren komt dat het parlement niet in zal stemmen met een Brexitdeal wanneer het teveel onzekerheden bevat en het de rechten van burgers zou schaden. Initiatiefnemer was de ALDE-voorman Guy Verhofstadt.

De kritiek op deze stellingname zal weer groot zijn. Van veel ‘eurokritische’ mensen moeten Europese politici überhaupt hun mond houden, maar de gestelde eisen zijn volstrekt redelijk en legitiem. Bovendien heeft het Europees Parlement nu eenmaal een stem in het goedkeuren van de uiteindelijke deal, dus het is juist goed dat in een vroeg stadium op tafel komt waar voor de meeste Europarlementariërs de zogenoemde principiële ondergrens ligt.

De Europese instellingen hebben niet alleen de verantwoordelijkheid, maar zelfs de plicht, om in de Brexit-onderhandelingen op te komen voor de gezamenlijke belangen van de overblijvende lidstaten. Uiteraard liggen die belangen in veel gevallen mijlenver uit elkaar, zo is Nederland door de nauwe handelsbetrekkingen met Groot-Brittannië extra gebaat bij een softe Brexit. Maar de nu door het Europees Parlement gestelde eisen zijn louter redelijk. De Brexit kan onmogelijk betekenen dat mensen hun rechten verliezen of dat er nog meer onzekerheden worden gecreëerd. Dat is in niemands belang.

Deze stok achter de deur was allicht hard nodig. Commissievoorzitter Juncker straalt weinig gezag uit en komt in speeches over de Brexit en andere onderwerpen doorgaans niet verder dan wat platitudes en herhaalde dreigementen. Juncker wordt meer dan eens bespot door EU-haters, maar voor zogenoemde eurofielen is het ook kwaad kersen eten met de Luxemburger. Het Europees Parlement moet dus het voortouw nemen, en dat doet het nu gelukkig. Het is nog democratischer ook.

Wellicht zien de Britten door een sterke en gezamenlijke EU-lijn in wat ze in de komende jaren gaan missen. Nu het land de EU tegenover zich vindt, merkt het plots de voordelen van een sterk blok dat samenwerkt om gezamenlijke belangen veilig te stellen. Maar daarvoor zal de EU dat sterke blok wel daadwerkelijk moeten vormen. Niet alleen voor de machtspolitiek, maar juist ook om de Europese waarden en verworvenheden te beschermen. Alleen dan wordt de EU weer geloofwaardig.

 

Afbeelding: Wikimedia Commons