Op 10 muharram 61, 10 oktober 680 volgens de Gregoriaanse kalender, vond de slag bij Karbala plaats. Slag is trouwens een eufemisme. Het was een slachting. Kalief Yazid moordde imam Hoessein en zijn gevolg uit. 

 

Toen Mohammed in 632 overleed werd hij opgevolgd door zijn schoonvader Abu Bakr, de eerste kalief. Sommige moslims was van mening dat Mohammeds neef en schoonzoon Ali kalief had moeten worden, maar zij waren in de minderheid. Toen Ali een kleine vijfentwintig jaar later eindelijk kalief werd verzetten Mohammeds weduwe Aïsja en de gouverneurs Moe’awija van Syrië en ‘Amr ibn al-‘As van Egypte zich tegen hem. De Eerste Fitna brak uit.

Ali wist het leger van Aïsja te verslaan in de Slag van de Kameel, maar de confrontatie met Moe’awija bleef onbeslist. De soldaten van Moe’awija hadden Koranteksten aan hun speren gebonden. Als de troepen van Ali hen zouden doden zouden zij hiermee de Koran ontheiligen, was de gedachte. Ali sloot vrede, maar verloor steeds meer macht. Ook de Kharijieten keerden zich tegen hem, een fanatieke sekte die Ali eerst had gesteund. In 661 werd Ali in de moskee van Kufa vermoord door een Kharijiet terwijl hij aan het bidden was. Ali’s zoon Hoessein had geen behoefte aan een nieuwe fitna en ging ermee akkoord dat Moe’awija kalief werd.

Moe’awija was de eerste kalief van de Omajjaden-dynastie, die tot 750 aan de macht bleef en het Arabische Rijk enorm wist uit te breiden. Niettemin was de machtspositie van de Omajjaden wankel. Een groep moslims was van mening dat Hoessein, de zoon van Ali en kleinzoon van Mohammed, eigenlijk recht had op het kalifaat. Zij werden de partij van Ali genoemd. Toen Moe’awija in 680 overleed liet Hoessein zich door zijn aanhangers overhalen om naar Kufa te reizen, om zich tot kalief te laten verkiezen.

Hoessein wist Kufa echter nooit te bereiken. De troepen van Yazid, de zoon van Moe’awija, overvielen Hoessein en zijn gevolg bij Karbala. Iedereen werd uitgemoord. Yazid wist het kalifaat voor zijn familie veilig te stellen.

De dood van Hoessein en zijn gevolg wordt elk jaar door de sji’ieten herdacht tijdens Asjoera, dat op 10 muharram plaatsvindt. Dit jaar valt Asjoera op 10 oktober. Sji’ieten eren Hoessein en zijn gevolg als martelaren. Sji’ieten houden optochten waarbij ze een lijkbaar dragen en mannen zichzelf slaan, de islamitische variant van de flagellanten zeg maar.

Ondanks de overwinning bij Karbala bleef de Omajjaden-dynastie wankel. Er was kritiek op de luxueuze levensstijl van de kaliefen, die nogal haaks stond op het ascetisme van de vroege islam. De bevoordeling van Arabieren boven andere moslims zette kwaad bloed bij de Berbers en de Perzen. In 747 begonnen de Abbassiden een opstand in Perzië. Ze werden geleid door imam Ibrahim, een achterkleinzoon van Abbas, de oom van Mohammed. In 750 werden de Omajjaden verslagen en kwamen de Abbassiden aan de macht. De meeste Omajjaden werden uitgemoord. Een telg wist echter Spanje te bereiken, waar hij het kalifaat in het klein voortzette.

 

Afbeelding: Wikimedia / Wikipedia Commons