Vandaag in het verleden: de brute moord op de laatste Russische Tsaar Nicolaas II en zijn gezin. Ook de kinderen van de vorst waren niet veilig voor de bloeddorst van de revolutionairen. Zelfs het personeel overleefde de slachting niet. Pas decennia later werden de lichamen teruggevonden. 

De moordpartij vond plaats tijdens de Russische revolutie. De opstand tegen de Tsaar resulteerde uiteindelijk in de Sovjet-Unie zoals die tot het einde van de jaren ’80 van de 20e eeuw heeft bestaan. Hiervoor moesten de bolsjewieken wel nog hun strijd tegen de meer gematigde mensjewieken in hun voordeel beslechten. Zoals zo vaak in een revolutie is de winnende partij een van de meest radicale. Voor toenadering en nuance is geen ruimte.

Tot aan de moord had de familie Romanov eeuwenlang met harde hand over het Russische keizerrijk geregeerd. Wie daarover meer wil weten doet er goed aan het boek De Romanovs van de Britse auteur en historicus Simon Sebag Montefiore te lezen. Een uitgebreide en onthullende familiegeschiedenis. Door het huwelijk van Tsarendochter Anna Pauwlowna met onze koning Willem II is het Nederlandse koningshuis overigens ook in familiaire zin verbonden geraakt met de Romanovs.

Een van de bekendste Romanovs die in de beruchte nacht van 16 op 17 juli 1918 in Jekaterinenburg werd vermoord, is ongetwijfeld de destijds 17-jarige Anastasia. Mede door het grote aantal films en boeken dat over haar leven en dood is gemaakt, spreekt zij ook buiten Rusland sterk tot de verbeelding van velen. Dit kwam overigens ook door het feit dat langere tijd werd gedacht dat Anastasia het bloedblad had overleefd. Een aantal vrouwen deed zelfs net alsof zij haar waren. Zij werden echter vroeg of laat weer ontmaskerd. Hoogstwaarschijnlijk is de grootvorstin net als haar directe familieleden ”gewoon” vermoord in 1918.

De moord op de Tsaar werd enkele dagen later al openbaar gemaakt. De bolsjewieken vertelden er echter niet bij dat ook de kinderen waren afgeslacht. Waren ze bang voor een ommekeer in de sympathie onder het volk vanwege een moord op onschuldige kinderen? Het heeft er alle schijn van. De reden dat ook de kinderen werden vermoord is grotendeels symbolisch, maar ook praktisch. Er was nu niemand meer over die direct aanspraak op de troon kon maken. Zo werd de revolutie nog minder in de weg gelegd. Lenin kon tevreden zijn.

Inmiddels heeft de familie uitgebreid eerherstel gekregen. Eerder verklaarde de Russisch-Orthodox kerk hen al heilig, maar in 2008 erkende ook de Russische staat dat de moord onrechtvaardig was. Nu worden de Romanovs officieel beschouwd als slachtoffers van politieke onderdrukking.


Afbeelding: Wikimedia Commons