Jeroen Adema blikt vooruit op de Oostenrijkse verkiezingen van 15 oktober.

 

Terwijl links Nederland een vreugdedansje doet over het verlies van Le Pen (hoewel een achterban van 35% u zorgen zou moeten baren) en de winst van het CDU in Noordrijn-Westfalen, staan er op 15 oktober aanstaande in Oostenrijk verkiezingen voor het Federale Parlement voor de deur. Wat is er gebeurd? Sebastian Kurz van de ÖVP (Österreichischer Volkspartei, Christendemocraten) heeft gebroken met de SPÖ (Sozialdemokratischer Partei Österreich, sociaaldemocraten), nadat zijn voorganger Reinhold Mittellehner het bijltje er bij neer gegooid heeft. Toen Christian Kern de coalitie heeft opgeblazen ging hij in de Nationalrat zitten. Minister van Justitie Wolfgang Brandtstetter werd vice-kanselier. Nu zijn regeringen in Oostenrijk net zo stabiel als in Nederland, dus is het tijd voor voortijdige verkiezingen.

Het belooft een harde campagne te worden nu Sebastian Kurz de kanselierskandidaat is voor de ÖVP, die trouwens als “Liste Sebastian Kurz – Die Neue Volkspartei” de verkiezingen in gaat. De eerste ruzie al een feit toen Nikolaus Kern, de zoon van kanselier Christian Kern, op Twitter de ÖVP vergeleek met Idi Amin. Later werd de tweet lafjes aangepast. U ziet het: Zulke streken zijn niet typisch Nederlands. In een interview in het ORF-journaal “Zeit im Bild” gaf kanselier Kern dat de tweet van zijn zoon niet echt netjes was, maar dat de ÖVP niet het recht om zich hier over op te winden. Het politieke gekrakeel baart de nieuwe president Alexander van der Bellen oprecht zorgen. Bij de installatie van de nieuwe vice-kanselier Brandtstetter waarschuwde van der Bellen voor de verregaande gevolgen van deze verkiezingen. Deze zorgen van Alexander van der Bellen zijn terecht.

Net zoals in Duitsland heeft men in Oostenrijk een kiesdrempel. Dat houdt in dat het aantal partijen in de “Nationalrat” beperkt zijn. De enige werkbare meerderheid nu is de combinatie SPÖ – ÖVP. Zij hebben in 2013 ternauwernood 50,9% van de stemmen gekregen. Naast deze partijen zijn de FPÖ, de groenen, de liberalen (Neues Österreich), Team Stronach en de Freie Partei Salzburg in het parlement in Wenen vertegenwoordigd. Een coalitie anders dan SPÖ – ÖVP is niet mogelijk. Misschien dat dan na 15 oktober aanstaande verandert. Maar of Oostenrijk dan weer zo’n linkse koers gaat varen als na de verkiezing van Alexander van der Bellen in december? Daar mogen we serieus onze twijfels bij zetten.

Hoewel men in de steden en masse op de Groene presidentskandidaat van der Bellen stemde koos het platteland voor Norbert Hofer van de FPÖ. De samenwerking tussen SPÖ, ÖVP en de overige kleinere partijen is bij een parlementsverkiezing niet mogelijk. De FPÖ zal, als ze geen domme dingen roept, de lachende derde bij deze verkiezingen worden. Wordt de ÖVP de grootste dan kan het zomaar gebeuren dat zij met de FPÖ in zee gaan. De SPÖ heeft dat resoluut geweigerd, maar de Groenen en de Liberalen zijn in Oostenrijk geen brede volkspartijen. Zo’n formatie zal of heel moeilijk worden of gewoon onmogelijk zijn. Ook een coalitie met de ÖVP is voor de SPÖ moeilijk te verkopen. Immers, ze gaan  nu rollebollend over straat.

Een regering tussen ÖVP en FPÖ betekent dus dat Oostenrijk meer nog dan nu het geval een hardere lijn gaat volgen tegenover vluchtelingen en de EU. Net zoals Tsjechië, Slowakije, Polen en Hongarije zal Oostenrijk dan weigeren om meer vluchtelingen op te nemen. Ook zullen er grenscontroles blijven tussen Oostenrijk en de Balkan. Ook op binnenlands gebied zullen immigranten het zwaarder krijgen om bijstand te krijgen of een verblijfsvergunning. De ORF, van nature meer op de hand van de SPÖ, zal bovendien getroffen worden door bezuinigingen. Iets waar vooral ATV (die wat meer op de hand van de FPÖ is) blij mee zal zijn.

Oostenrijk gaat dus mogelijk over (extreem)rechts en dat is niet te hopen. Al was het alleen maar omdat ik niet nog een keer op een kinderkoor zit te wachten dat ons waarschuwt voor Oostenrijkers en dat we daarom niet naar dat land op vakantie moeten gaan. Hoewel het lot van de vluchtelingen en de opkomst van extreemrechts mij natuurlijk ook zorgen baart.
 

Afbeelding: Wikipedia / Wikimedia Commons